Ολική αρθροπλαστική του ισχίου

Με βάση την υπερ-30-ετή ενασχόλησή μου με την ολική αρθροπλαστική του ισχίου θα ήθελα να σας ενημερώσω για τα πλεονεκτήματα και τους περιορισμούς της ολικής αρθροπλαστικής του ισχίου.

Θα ενημερωθείτε πώς λειτουργεί ένα φυσιολογικό ισχίο, ο λόγος που το ισχίο αυτό μπορεί να φθαρεί και να πονέσει, πότε ενδείκνυται και πως γίνεται η επέμβαση της αρθροπλαστικής, τι μπορεί να περιμένετε μετά από μία τέτοια επέμβαση, τι ασκήσεις και φυσικοθεραπείες μπορεί να σας βοηθήσουν να αποκαταστήσετε την κινητικότητα και τη μυϊκή ισχύ του ισχίου σας έτσι ώστε να μπορείτε να επιστρέψετε στις καθημερινές δραστηριότητες σας ανώδυνα και σε μικρό χρονικό διάστημα.

Αρθρίτιδα Ισχίου – Συμπτώματα

Εάν το ισχίο σας έχει φθαρεί από οστεοαρθρίτιδα, από κάταγμα ή από διάφορες άλλες παθήσεις (οστεονέκρωση, ρευματοειδής αρθρίτιδα, αναπτυξιακή δυσπλασία, οστεοχονδρίτιδα κ.α.) οι απλές καθημερινές σας λειτουργίες όπως το βάδισμα, το σήκωμα ή το κάθισμα σε μία καρέκλα, το να μπείτε ή να βγείτε μέσα από ένα αυτοκίνητο, ή το να ανεβείτε σκάλες μπορεί να είναι πολύ επώδυνα. Λόγω του πόνου αρχίζετε να κουτσαίνετε και με την προοδευτική επιδείνωση της αρθρίτιδας το ισχίο γίνεται δύσκαμπτο μέχρι που να μην μπορείτε να βάλετε ή να βγάλετε τα παπούτσια σας και τις κάλτσες σας να κόψετε τα νύχια σας ενώ για τις γυναίκες να έχετε δυσκολία κατά τη διάρκεια της σεξουαλικής συνεύρεσης ή ενός ενδεχόμενου φυσιολογικού τοκετού.

Στα τελικά στάδια ο πόνος γίνεται ανυπόφορος και εμφανίζεται και κατά τη διάρκεια του ύπνου. Προοδευτικά επηρεάζεται η ποιότητα της καθημερινή ατομικής και κοινωνικής ζωής σας, και τα παυσίπονα ή αντιφλεγμονώδη φάρμακα που παίρνετε προκειμένου να απαλύνουν τον πόνο σας δεν φτάνουν πια. Τότε πλέον πρέπει να συζητήσετε με τον Ορθοπαιδικό σας το ενδεχόμενο ένδειξης να υποβληθείτε σε ολική αρθροπλαστική του ισχίου.

Ο ιατρός σας θα σας θα συζητήσει μαζί τα προβλήματα που αντιμετωπίζετε, θα εκτιμήσει την ακτινογραφία των ισχίων σας και την προέλευση του πόνου αποκλείοντας άλλη προέλευση π.χ. να προέρχεται από την σπονδυλική στήλη. Μετά από επισταμένη κλινική εξέταση και ανάλυση των ακτινογραφιών σας (χρειάζονται συνήθως μόνο απλές ακτινογραφίες λεκάνης-ισχίων FACE και του ισχίου που πονά PROFILE) ο γιατρός σας θα σας προτείνει επιπλέον εξετάσεις ή πιθανά αρθροπλαστική ισχίου.

H απόφαση για αρθροπλαστική

Για την επέμβαση της αρθροπλαστικής του ισχίουδεν υπάρχει   απόλυτος περιορισμός με βάση την ηλικία ή το σωματικό βάρος του ασθενούς.  Ο κάθε ασθενής έχει τις δικές του ανάγκες, υποφέρει τα συμπτώματα της αρθρίτιδας με διαφορετικό τρόπο και έχει διαφορετικές προτεραιότητες και αξιολόγηση της ποιότητας διαβίωσης.

Η απόφαση για επέμβαση πολλές φορές είναι εύκολη όταν τα συμπτώματα είναι πολύ έντονα και έχουν αποτύχει οι προσπάθειες συντηρητικής αντιμετώπισης. Συνήθως οι ασθενείς που χρειάζονται αρθροπλαστική χωρίς να χρειάζονται να περιμένουν και να αναβάλουν την επέμβαση είναι αυτοί που παρουσιάζουν αναπηρικό πόνο που δεν υποχωρεί με παυσίπονα, οι ασθενείς που έχουν δυσκολίες στην καθημερινή τους ζωή και την εργασία τους και έχουν φτάσει στο τελευταίο όριο αντοχής στον πόνο ακόμα και κατά τη διάρκεια της ανάπαυσης και την ημέρα είτε και την νύχτα (και κατά την διάρκεια του ύπνου) και βέβαια οι ασθενείς που έχουν αναγκαστεί να κινούνται μόνο με τη χρήση περιπατητήρα ή με αναπηρικό αμαξίδιο.

Άλλες φορές, ιδιαίτερα οι νέοι ασθενείς, πρέπει να συζητήσετε με τον εαυτό σας, την οικογένειά σας και βέβαια με τον θεράποντα ιατρό σας. Η απόφαση για επέμβαση πρέπει να λαμβάνεται με κύριο γνώμονα τον πόνο και την αναπηρία που σας προκαλεί η αρθρίτιδα (ανεξάρτητα αιτιολογίας) του ισχίου σας και κατά πόσο επηρεάζει και υποβαθμίζει την ποιότητα της ζωής σας αποτρέποντάς σας από καθημερινές λειτουργίες, την κοινωνική σας ζωή ή τα χόμπι που τόσο αγαπάτε.

Oι στόχοι της επέμβασης

Η ολική αρθροπλαστική του ισχίου είναι μία ασφαλής και πολύ αποτελεσματική επέμβαση και μπορεί να σας απαλλάξει από τον πόνο, να αυξήσει ή και να αποκαταστήσει πλήρως την κινητικότητα σας και να σας βοηθήσει ώστε να μπορεί να επιστρέψετε σε μία φυσιολογική καθημερινότητα και μία ζωή που θα μπορείτε πλέον να απολαύσετε. Σε πολλές περιπτώσεις θα ξεχάσετε ότι έχετε χειρουργηθεί (forgotten hip).  Μπορεί να επανέλθετε επομένως στην κατάσταση που υπήρχε πριν  εμφανιστεί η φθορά του ισχίου σας. Εάν το ισχίο σας παρουσιάζει προβλήματα από την παιδική σας ηλικία και ποτέ δεν είχατε βαδίσει φυσιολογικά, μετά την επέμβαση θα  μπορείτε να έχετε πολύ βελτιωμένη κατάσταση. Το μήκος των ποδιών θα αποκατασταθεί πλήρως ή σε πολύ μεγάλο βαθμό και θα βελτιωθεί ή αποκατασταθεί το βάδισμά σας. Άλλος σπουδαίος στόχος είναι η μακροχρόνια διάρκεια καλής λειτουργίας της αρθροπλαστικής ισχίου που αναλύεται στην επόμενη παράγραφο.

Πόσα χρόνια η αρθροπλαστική θα λειτουργεί χωρίς να χρειαστεί αντικατάσταση

Η ολική αρθροπλαστική λειτουργεί επιτυχημένα σε όλες τις ηλικίες από τον νέο έφηβο (μετά την σκελετική ωρίμανση) με νεανική ρευματοειδή αρθρίτιδα, τον νέο ασθενή με επώδυνη οστεονέκρωση, τον μεσήλικα με αρθρίτιδα ή και τον πολύ μεγαλύτερο ηλικιακά ασθενή με εκφυλιστική ή άλλης μορφής αρθρίτιδα ή κάταγμα.

Με βάση μελέτες σε εκατομμύρια αρθροπλαστικές σε μεγάλες βάσεις δεδομένων του εξωτερικού (registries*) θα μπορούσαμε με σχετική ασφάλεια να πούμε ότι οι αρθροπλαστική του ισχίου λειτουργεί καλά χωρίς να χρειάζεται αντικατάσταση για 15-20 χρόνια. Σε μεμονωμένες μελέτες που προέρχονται από κέντρα που εξειδικεύονται σε αυτές τις επεμβάσεις οι καμπύλες επιβίωσης δείχνουν ακόμα καλύτερη επιβίωση . Έτσι περίπου η επιβίωση είναι 95% στην δεκαετία και 85-90% στην εικοσαετία. Με τις σύγχρονες προθέσεις υπολογίζω ποσοστό επιβίωσης 95% στην εικοσαετία και επομένως οι περισσότερες αρθροπλαστικές γίνονται πλέον μια φορά και διαρκούν δια βίου. Προϋποθέσεις για καλή λειτουργία και μακρόχρονη επιβίωση είναι η σωστή τοποθέτηση, η ποιότητα κατασκευής των εμφυτευμάτων και η επιλογή των αρθρούμενων επιφανειών. Για κάθε ασθενή ανάλογα με την ηλικία, τον δείκτη μάζας σώματος και τη γεωμετρία των οστών για το καλύτερο λειτουργικό αποτέλεσμα και τη διάρκεια επιβίωσης της αρθροπλαστικής πρέπει να επιλέγονται τόσο η κατάλληλη πρόθεση αλλά και και οι αρθρούμενες επιφάνειες.

*Στην Ελλάδα παρά τις πρωτοβουλίες της ΕΕΧΟΤ και πολλών από εμάς δυστυχώς βάση δεδομένων αρθροπλαστικών δεν υπάρχει

Ορθοπαιδική εκτίμηση

Η εκτίμηση από τον Ορθοπαιδικό χειρουργό είναι κρίσιμη και πολλών επιπέδων.

Α. Ιατρικό ιστορικό του ασθενούς: Ο Ορθοπαιδικός χειρουργός πρέπει να σας ρωτήσει για τη γενικότερη κατάσταση της υγείας σας, τα φάρμακα που παίρνετε, τις προηγούμενες επεμβάσεις στις οποίες έχετε υποβληθεί και θα διερευνήσει πιθανά προβλήματα που επιτάσσουν βελτιστοποίηση της γενικής σας κατάστασης (εισπονοές για ΧΑΠ, ρύθμιση σακχάρου, βελτίωση αιματοκρίτη, ρύθμιση τυχόν υπέρτασης κ.λπ.) ή άλλες φορές είναι απαγορευτικές για μία χειρουργική επέμβαση όπως μία σοβαρή μη βελτιούμενη καρδιακή ανεπάρκεια, πρόσφατο έμφραγμα μυοκαρδίου ΄η εγκεφαλικό επεισόδιο, σοβαρά προβλήματα με το αναπνευστικό και άλλα γενικότερα προβλήματα που μπορεί να επηρεάσουν σοβαρά τη εγχειρητική και μετεγχειρητική εξέλιξη της υγείας  σας. Τις περισσότερες φορές πολλά από τα προβλήματα αυτά επιδέχονται βελτιστοποίησης και γίνεται δυνατή η επέμβαση της αρθροπλαστικής.

Β. Κλινική εξέταση:  Θα εξεταστεί  η κινητικότητα της άρθρωσης και η πιθανή δυσκαμψία του ισχίου, ο πόνος που προκαλείται  κατά τις διάφορες κλινικές δοκιμασίες και κινήσεις του ισχίου σας, η μυϊκή ισχύς του τετρακέφαλου και του μέσου γλουτιαίου μυός.  Ο μέσος γλουτιαίος μυς έχει κύρια συμβολή κατά την βάδιση και προυπάρχουσα δυσλειτουργία του η διεγχειρητική του βλάβη μπορεί να οδηγήσει σε χωλότητα.  Δηλαδή μπορεί να έχετε μία πολύ καλά τοποθετημένη αρθροπλαστική να μην πονάτε αλλά δυστυχώς να κουτσαίνετε λόγω βλάβης του μέσου γλουτιαίου μυός.

Γ. Ακτινολογικός έλεγχος: Ζητείται συνήθως ακτινογραφία λεκάνης ισχίων FACE και του πάσχοντος ισχίου PROFILE.  Σε δυσκολότερες περιπτώσεις όπως η συγγενής πάθηση του ισχίου – που σήμερα στην βιβλιογραφία αναφέρεται ως αναπτυξιακή δυσπλασία του ισχίου- ζητείται ειδική ακτινογραφία σε πολύ μεγάλο FILM και των δύο κάτω άκρων από τη λεκάνη έως τις ποδοκνημικές αρθρώσεις και μάλιστα σε όρθια θέση.  Αυτή η ειδική ακτινογραφία που γίνεται μόνο σε εξειδικευμένα κέντρα δίνει κρίσιμες πληροφορίες για το ακριβές μήκος των κάτω άκρων, αλλά επίσης δείχνει πιθανές εξωαρθρικές παραμορφώσεις των οστών που δεν φαίνονται σε μία εντοπισμένη απλή ακτινογραφία  των ισχίων.

Δ. Άλλες εξετάσεις

Όταν υπάρχει υποψία οστεονέκρωσης ή πρωτογενούς ή μεταστατικού όγκου στην περιοχή του ισχίου θα σας ζητηθεί επιπλέον και μαγνητική τομογραφία του ισχίου.   Μαγνητική τομογραφία μπορεί να ζητηθεί και στις περιπτώσεις όπου υπάρχει μηροκοτυλιαία πρόσκρουση του ισχίου. Η τελευταία, με την προϋπόθεση ότι διαγιγνώσκεται πριν αναπτυχθεί αρθρίτιδα του ισχίου, αντιμετωπίζεται με επανακαθήλωση του επιχείλιου χόνδρου με ή χωρίς οστεοπλαστική.

Εικόνα: Βλέπουμε ακτινογραφία ενός φυσιολογικού ισχίου όπου διακρίνεται η στρογγυλή (σφαιρική) κεφαλή με ακριβή επαλληλία (αντιστοίχιση) προς την κοτύλη. Ανάμεσά τους διακρίνεται ένα ομοιόμορφο μερικών χιλιοστών κενό (ακτινογραφικό) διάστημα που αντιστοιχεί στον αρθρικό χόνδρο των δύο αρθρούμενων επιφανειών.  Το ακτινολογικά κενό αυτό διάστημα ονομάζεται μεσάρθριο διάστημα πρέπει να έχει ομοιόμορφη απόσταση 3 με 5 χιλιοστά μεταξύ των οστικών επιφανειών.

Εικόνα: Εδώ βλέπουμε την ακτινογραφία ενός ασθενούς με Οστεοαρθρίτιδα του ισχίου όπου φαίνεται μείωση του μεσάρθριου διαστήματος, παρουσία οστεοφύτων στην περιφέρεια των αρθρικών επιφανειών, παρουσία σκλήρυνσης του υποχόνδριου οστού και υποχόνδριες κύστεις.  Όλα αυτά συνηγορούν στην ύπαρξη αρθρίτιδας και δεν χρειάζεται συνήθως άλλη εξέταση προκειμένου να επιβεβαιωθεί η διάγνωση.

Ήρθε η ώρα να μιλήσετε με τον γιατρό σας

Αφού εκτιμηθούν τα αποτελέσματα της κλινικής εξέτασης, του ακτινολογικού ελέγχου και του ιστορικού σας ο Ορθοπαιδικός χειρουργός μπορεί να σας προτείνει να υποβληθείτε σε ολική αρθροπλαστική του ισχίου ούτως ώστε να απαλλαγείτε από τον αναπηρικό πλέον πόνο και να βελτιώσετε την κινητικότητα σας αλλά και την ποιότητα της ζωής σας.  Ο Ορθοπαιδικός χειρουργός σας πρέπει να εκτιμήσει και να συζητήσει μαζί σας το κέρδος ως προς την πιθανή βλάβη που μπορεί να προκληθεί μετά από μία τέτοια επέμβαση.  Στη μεγάλη πλειονότητα των ασθενών μας το κέρδος υπερτερεί κατά πολύ των ενδεχόμενων κινδύνων και επομένως συνιστάται η επέμβαση αρθροπλαστικής ισχίου στον ασθενή που είναι και ο τελευταίος ο οποίος θα αποφασίσει για την επέμβαση μετά την πλήρη ενημέρωσή του.

Άλλες θεραπευτικές επιλογές όπως λήψη φαρμάκων όπως είναι τα αντιφλεγμονώδη η/και παρακεταμόλης μόνα τους ή σε συνδυασμό, η φυσικοθεραπεία, οι άλλοι τύποι επεμβάσεων μπορεί τώρα πλέον να συζητηθούν.  Ο χειρουργός σας θα πρέπει να σας αναλύσει τους πιθανούς κινδύνους και τις άμεσες επιπλοκές μιας τέτοιας επέμβασης και τις απώτερες επιπλοκές (αυτές που μπορεί να συμβούν μετά από πολλά χρόνια). Ποτέ μη διστάσετε να ρωτήσετε αν κάτι δεν έχετε καταλάβει.  Όσα περισσότερα γνωρίζετε τόσο καλύτερα θα μπορέσετε να ενσωματώσετε τις αλλαγές που τυχόν θα επιφέρει η αρθροπλαστική στη ζωή σας.

Ρεαλιστικές προσδοκίες και δραστηριότητες μετά από ολική αρθροπλαστική ισχίου

Ένας πολύ σημαντικός παράγοντας στην απόφασή του αν θα υποβληθείτε σε ολική αρθροπλαστική του ισχίου είναι να αντιληφθείτε τι μπορεί να προσφέρει η επέμβαση και τι όχι.  Οι περισσότεροι ασθενείς οι οποίοι υποβάλλονται σε ολική αρθροπλαστική του ισχίου βιώνουν μία δραματική μείωση στον πόνο του ισχίου τους και μεγάλη βελτίωση στην καθημερινή ζωής τους. Οι περισσότεροι θα δουν επιστροφή σε κατάσταση ίδια ή παρόμοια με αυτήν που είχαν πριν την εκδήλωση των συμπτωμάτων από το ισχίο τους.

Ακόμα και με φυσιολογική χρήση και λειτουργία του ισχίου σας η τριβή του υλικού της κεφαλής και του ένθετου της κοτύλης σιγά-σιγά (συνήθως μετά από πολλά χρόνια) μπορεί να οδηγήσει σε φθορά του πλαστικού ενθέτου και να μειώσει τον χρόνο επιβίωσης της αρθροπλαστικής. Σημειωτέο ότι υπερβολική δραστηριότητα ή υπερβολική αύξηση του σωματικού βάρους  μπορεί να επιταχύνουν την φθορά στην αρθροπλαστική του ισχίου με τη μορφή της φθοράς του ένθετου πολυαιθυλενίου ή ακόμη και μακροπρόθεσμα να οδηγήσει σε χαλάρωση της. Πολλοί χειρουργοί συνιστούν αποφυγή υψηλής φόρτισης δραστηριοτήτων όπως το γρήγορο τρέξιμο (σπριντ), τα άλματα και σπορ με μεγάλες συγκρούσεις μεταξύ των αθλητών όπως το ποδόσφαιρο, πτώση από ύψος και άλλες δραστηριότητες υψηλού φορτίου πρόσκρουσης.

Ρεαλιστικές δραστηριότητες μετά από μία ολική αρθροπλαστική του ισχίου περιλαμβάνουν βάδισμα χωρίς κανένα περιορισμό, ελαφρό τρέξιμο στους νεότερους, κολύμβηση, οδήγηση αυτοκινήτου, ποδήλατο, χορός χωρίς υπερβολικές φιγούρες, πεζοπορία σε βουνό, ελαφρά ορειβασία, Golf και μη αγωνιστικό τένις. Παρόλα αυτά οι περισσότεροι ασθενείς επιστρέφουν σε μια εντελώς φυσιολογική κατάσταση, δεν θυμόνται καν ότι έχουν χειρουργηθεί και οι νεότεροι εμπλέκονται ακόμα και σε διάφορα «απαγορευμένα» πιο απαιτητικά σπορ.

Προετοιμασία για χειρουργείο

Προεγχειρητική εκτίμηση

Αν αποφασίσετε να υποβληθείτε σε ολική αρθροπλαστική του ισχίου ο ορθοπεδικός χειρουργός σας θα σας ζητήσει εξετασθείτε πρώτα από τον  οικογενειακό γιατρό σας.  Αυτό είναι απαραίτητο ώστε να βεβαιωθεί ότι είστε αρκετά υγιής ώστε να μπορείτε να υποβληθείτε σε επέμβαση και να ολοκληρώσετε με επιτυχία τη διαδικασία της αποκατάστασης.  Πολλοί ασθενείς με χρόνια ιατρικά προβλήματα όπως παθήσεις της καρδιάς πρέπει επιπροσθέτως να εξεταστούν και να εκτιμηθούν από ειδικό καρδιολόγο πριν από την επέμβαση.  Η καρδιολογική εκτίμηση, το ηλεκτροκαρδιογράφημα, πιθανό υπερηχογράφημα καρδιάς ή και άλλες εξετάσεις πιθανά θα ζητηθούν από τον θεράποντα καρδιολόγο σας προκειμένου εκείνος να εκτιμήσει το επίπεδο καρδιολογικής επικινδυνότητας της επέμβασης ολικής αρθροπλαστικής

Εργαστηριακές εξετάσεις

Διάφορες εργαστηριακές εξετάσεις όπως γενική εξέταση αίματος ουρία και ζάχαρο αίματος, κρεατινίνη, κάλιο και νάτριο, ηπατικά ένζυμα και πηκτικότητα (INR) είναι απαραίτητες εργαστηριακές εξετάσεις πριν την επέμβαση.  Επίσης θα υποβληθείτε σε ακτινογραφία του ισχίου και ηλεκτροκαρδιογράφημα και καρδιολογική εξέταση εφόσον δεν έχετε γνωστό καρδιολογικό πρόβλημα και επομένως δεν έχετε εξεταστεί από καρδιολόγο.  Tο σύνολο των εργαστηριακών εξετάσεων και εκτιμήσεων θα διαμορφώσει τον Ιατρικό σας προεγχειρητικό φάκελο ο οποίος με λεπτομέρεια θα εξεταστεί από τον θεράποντα γιατρό σας αλλά κυρίως από τον αναισθησιολόγο της ομάδας ο οποίος θα σας εξετάσει κλινικά και μπορεί να ζητήσει επιπρόσθετες εξετάσεις ανάλογα με τα ευρήματα ή το ιστορικό σας. Κρίσιμη σημασία για τον προεγχειρητικό σχεδιασμό και την επιτυχία της επέμβασης έχει η λήψη ακτινογραφίας λεκάνης και profile ακτινογραφία του ισχίου σας.

Πότε γίνεται ο προεγχειρητικός έλεγχος?

Η γραμματεία θα σας ενημερώσει για το ραντεβού προεγχειρητικού ελέγχου που γίνεται μερικές ημέρες πριν από την επέμβαση.

Τεστ για COVID-19

Η πανδημία SARS-COV-2 έχει αλλάξει την ζωή μας και πρέπει να λαμβάνονται προφυλάξεις από όλους μας. Ο έλεγχος με PCR-test (μοριακό τεστ ανίχνευσης του ιού) πρέπει να γίνεται 48 ώρες το πολύ νωρίτερα τόσο για τον προεγχειρητικό έλεγχο όσο και για το χειρουργείο. Απαιτείται αυστηρός συντονισμός ώστε με ένα τεστ να γίνονται ο προεγχειρητικός έλεγχος και η χειρουργική επέμβαση εντός του προβλεπόμενου χρόνου. Από την λήψη του τεστ έως την χειρουργική επέμβαση πρέπει να λαμβάνονται αυστηρές προφυλάξεις ώστε να μην μολυνθείτε από τον SARS-COV-2. Διακοπή φαρμακευτικής αγωγής που λαμβάνετε και άλλες παθήσεις

Είναι πολύ σημαντικό να ξέρουμε όλα τα φάρμακα που λαμβάνετε ούτως ώστε να εκτιμήσουμε τις αλληλεπιδράσεις με φάρμακα που θα χορηγηθούν κατά τη διάρκεια της αναισθησίας ή της επέμβασης.  Ο αναισθησιολόγος της ομάδας εφόσον χρειαστεί θα συνεργαστεί με το θεράποντα θα σας ενημερώσει ποια από τα φάρμακα αυτά θα πρέπει να σταματήσετε να παίρνετε και πόσες μέρες πριν την επέμβαση.  Μερικά φάρμακα ενδεχομένως να χρειαστεί να τα συνεχίσετε χωρίς να πρέπει να διακοπούν πριν το χειρουργείο.  Σημειώστε ούτως ώστε να γνωρίζετε ποια φάρμακα πρέπει να διακόψετε και πότε.

Θα παίρνω εγώ τα φάρμακά μου κατά την διάρκεια της νοσηλείας στην κλινική?

Η φαρμακευτική αγωγή κατά τη διάρκεια της νοσηλείας είναι ευθύνη της κλινικής και τα φάρμακα που θα πρέπει να παίρνετε θα σας τα χορηγεί η νοσηλεύτρια στις κατάλληλες δοσολογίες και χρόνο.  Δεν πρέπει να λαμβάνετε φάρμακα  από μόνοι σας κατά τη διάρκεια της νοσηλείας σας.

Κατάθεση αίματος

 θα σας ζητηθεί να γίνει πριν την επέμβαση κατάθεση αίματος (1 μονάδας) από συγγενή ή άλλο γνωστό σας στην τράπεζα αίματος που θα σας υποδείξουμε.   Με τις σύγχρονες τεχνικές που εφαρμόζουμε η πιθανότητα να μεταγγιστείτε είναι πάρα πολύ μικρή. Η κατάθεση 1 μονάδας αίματος χρειάζεται ώστε να γίνει η απαραίτητη διασταύρωση αίματος για περιπτώσεις επείγουσας αιμορραγίας ή σε σπάνια πτώσης του αιματοκρίτη μετεγχειρητικά.

Προετοιμάστε το δέρμα σας γύρω από την επέμβαση

Το δέρμα γύρω από την επέμβαση δεν πρέπει να παρουσιάζει φλεγμονή ή ερεθισμό.  Αν παρατηρήσετε κάτι τέτοιο ενημερώστε τον χειρουργό σας προκειμένου να σας συστήσει αγωγή βελτίωσης της κατάστασης του δέρματος πριν την επέμβαση

 Απώλεια βάρους πριν την επέμβαση

Αν είστε υπέρβαρος  καλό είναι να προσπαθήσετε να χάσετε όσο δυνατόν περισσότερο βάρος μπορείτε χωρίς όμως υπερβολική προσπάθεια ή άγχος.  Το υπερβολικό σωματικό βάρος που εκφράζεται με το δείκτη μάζας σώματος (ΒΜΙ) είναι γνωστό ότι οδηγεί το σώμα σας σε μεγαλύτερο στρες κατά τη διάρκεια του χειρουργείου  αλλά και συνδέεται με περισσότερες και σοβαρότερες διεγχειρητικές και μετεγχειρητικές επιπλοκές.

Στοματική υγιεινή

Πιθανή μικροβιαιμία (μικρόβια στην κυκλοφορία αίματος) μπορεί δυνητικά να προκαλέσει λοίμωξη μετά από αρθροπλαστική. Βακτήρια μπορούν να εισέλθουν κυκλοφορία του αίματος κατά τη διάρκεια οδοντιατρικών επεμβάσεων όπως εξαγωγή δοντιών η θεραπεία περιοδοντίτιδας.  Τέτοιες επεμβάσεις πρέπει καλύτερα  να γίνονται αρκετό διάστημα πριν την επέμβαση της  αρθροπλαστικής.  Ο καθαρισμός των δοντιών  επίσης πρέπει να καθυστερεί αρκετές εβδομάδες μετεγχειρητικά.

Ουρολογικά προβλήματα και ουρολοιμώξεις

 Αν έχετε ιστορικό πρόσφατων  η συχνών ουρολοιμώξεων  πρέπει να εξεταστείτε από ουρολόγο και να υποβληθείτε στην κατάλληλη θεραπεία πριν την επέμβαση.  Άνδρες με προβλήματα προστάτη πρέπει να λάβουν αγωγή ούτως ώστε να μην παρατηρηθεί κατακράτηση ούρων μετά την επέμβαση.

Προετοιμασία  του σπιτιού στο οποίο μένετε

Θα  χρειαστεί να προμηθευτείτε μία ειδική ανύψωση της λεκάνης της τουαλέτας προκειμένου να μπορείτε να σηκώνεστε με ευκολία και ασφάλεια.  Η τουαλέτα είναι το μέρος σπιτιού στο οποίο συμβαίνουν τα περισσότερα ατυχήματα.  θα πρέπει να προσέχετε ώστε το πάτωμα να μην είναι βρεγμένο και πιθανόν γλιστράει, να εντοπίσετε σημεία από τα οποία μπορείτε να πιαστείτε εάν γλιστρήσετε, ενώ το πρώτο διάστημα θα κάνετε μπάνιο σε ντουζιέρα μόνο. Εάν δεν υπάρχει ντουζιέρα να κάνετε ντους εκτός της μπανιέρας με βοήθεια άλλου ατόμου.

Αν έχετε σκάλες βεβαιωθείτε ότι η κουπαστή είναι καλά στερεωμένη γιατί θα τη χρησιμοποιήσετε για το ανέβασμα και το κατέβασμα της σκάλας.

Αφαιρέστε όλα τα χαλιά και όλα τα εμπόδια που βρίσκονται ανάμεσα στο κρεβάτι σας και στο μπάνιο ή την κουζίνα. Το κρεβάτι σας πρέπει να είναι σε ένα ύψος περίπου 50 cm από το έδαφος.  Δεν θα κάθεστε  αρχικά σε πολύ χαμηλό καναπέ στο σαλόνι αλλά σε καρέκλα που θα βρίσκεται σε κανονικό ύψος.  Μπορείτε να χρησιμοποιείτε σταθερά μαξιλάρια για να αυξηθεί το ύψος του καθίσματος  στο οποίο κάθεστε.  Μετεγχειρητικά δεν επιτρέπεται (γιά ένα 3-μηνο) να σκύψετε ενώ κάθεσαι στην καρέκλα προκειμένου να πιάσετε ένα αντικείμενο από κάτω ιδιαίτερα όταν αυτό βρίσκεται στην εξωτερική πλευρά του χειρουργημένου ποδιού σας.

Η επέμβαση

Προεγχειρητικός Σχεδιασμός

Είναι η διαδικασία προσομοίωσης της επέμβασης πριν την επέμβαση. Ο θεράπων Ορθοπαιδικός επεξεργάζεται τις ειδικές ακτινογραφίες υπό κλίμακα με ειδικό δείκτη μεγέθυνσης (μεταλλική σφαίρα) που κάνατε στην κλινική και με ειδικές διαφάνειες με το περίγραμμα  των προθέσεων (templates) ή με ηλεκτρονικό τρόπο μέσω ειδικού προγράμματος ηλεκτρονικού υπολογιστή (digital templating program) αναπαριστά εκ των προτέρων την επέμβαση, υπολογίζει τον τύπο και τα μεγέθη των προθέσεων και το ύψος της οστεοτομίας του αυχένα του μηριαίου που καθορίζει το τελικό μήκος του άκρου μετά την τοποθέτηση των προθέσεων. Με αυτό τον τρόπο και την ακριβή εφαρμογή του σχεδιασμού την ώρα της επέμβασης αποφεύγονται εκπλήξεις και επιπλοκές όπως και η αποφυγή σημαντικών παρεκκλίσεων από την ισοσκέλισή τους. Η εμπειρία του χειρουργού αναπαριστά κατά την διάρκεια της επέμβασης με ικανοποιητική ακρίβεια τις προεγχειρητικές μετρήσεις του και επεμβαίνει διορθωτικά όταν διαπιστωθεί κάτι διαφορετικό. Στην ομάδα μας κανένα χειρουργείο δεν ξεκινά χωρίς τον προαναφερθέντα προεγχειρητικό σχεδιασμό.

Εισαγωγή στο νοσοκομείο/Κλινική

Εισαγωγή στο νοσοκομείο γίνεται την ίδια μέρα κατά την οποία έχει προγραμματιστεί η επέμβαση της ολικής αρθροπλαστικής του ισχίου.  Την ημέρα της επέμβασης ΔΕΝ παίρνετε πρωϊνό.

Τί πρέπει να έχετε μαζί σας κατά την εισαγωγή

Εκτός από τα απαραίτητα έγγραφα, θα πρέπει να φέρετε μαζί σας τα προσωπικά σας είδη υγιεινής, εσώρουχα, πιτζάμες (ευρύχωρες), παντόφλες που να μην γλιστρούν. Προκειμένου να κινητοποιηθείτε άμεσα και με ασφάλεια ΔΕΝ πρέπει να φέρετε παντόφλες ξενοδοχειακές μιας χρήσης. Καλύτερα οι παντόφλες να είναι χωρίς υψηλό τακούνι (όχι πάνω από 2 εκατοστά), να μην γλιστρούν και να είναι ευρύχωρες μια και τα πόδια διαστέλλονται (λίγο) μετά το χειρουργείο. Προτιμώνται επίσης παντόφλες κλειστού τύπου. Απαραίτητο να προμηθευτείτε περιπατητήρα τύπου Π (απλό που να προσαρμόζεται στο ύψος σας) ή βακτηρίες αγκώνα. Θα σας ενημερώσουμε για τον τύπο βοηθήματος ανάλογα με την ηλικία, την σωματοδομή και βαρύτητα ή ιδιαίτερες απαιτήσεις της επέμβασης κ.α.

Εισαγωγή στην κλινική

Την ημέρα του χειρουργείου έρχεστε στην κλινική 2 ώρες νωρίτερα από την προγραμματισμένη επέμβαση. Για την ακριβή ώρα προσέλευσης θα έχετε ήδη ενημερωθεί από την γραμματεία. Αρχικά κατευθύνεστε στο γραφείο κίνησης όπου δίνετε τα στοιχεία σας έχοντας μαζί σας την αστυνομική ταυτότητα, τον ΑΜΚΑ, αρνητικό PCR-τεστ (λήψη το τελευταίο 48ωρο). Μετά το πέρας της διαδικασίας εισαγωγής σας ανακοινώνεται ο όροφος και το δωμάτιό σας και κατευθύνεστε σε αυτό. Στο δωμάτιό σας αλλάζετε ρούχα και κάνετε ντους με αντισηπτικό σαπούνι. Κατόπιν φοράτε ειδική ρόμπα μιας χρήσεως και υψηλές κάλτσες διαβαθμιζόμενης συμπίεσης. Στο χειρουργείο μεταφέρεστε με φορείο από τραυματιοφορέα του χειρουργείου.

Αναισθησία

Ο/Η αναισθησιολόγος μας θα σας εξετάσει πάλι την ημέρα του χειρουργείου και πριν την επέμβαση στην οποία θα υποβληθείτε.  Οι πιο κοινές μέθοδοι αναισθησίας είναι γενική αναισθησία και η περιοχική αναισθησία η οποία διακρίνεται σε επισκληρίδια η ενδοραχιαία.   Συνήθως προτιμάται επισκληρίδια αναισθησία και μέθη.

Πως εξασφαλίζεται ότι θα χειρουργηθείτε στο σωστό ισχίο

Έχει παγκόσμια παρατηρηθεί να γίνεται πολλές φορές λάθος. Η ομάδα το εξασφαλίζει με πολλούς ελέγχους. Μην ξαφνιαστείτε όταν ερωτηθείτε πολλές φορές. Είναι θέμα πρωτοκόλλου προστασίας σας.

Α. Από την γραμματεία του ιατρείου κατά την συμπλήρωση καρτέλας

Β. Από τον θεράποντα όταν λαμβάνεται το ιστορικό στο Ιατρείο και καταγράφεται στο ιστορικό

Γ. Απο την γραμματέα που θα κλείσει το ραντεβού στην κλινική

Δ. Κατά τον προεγχειρητικό έλεγχο με την λήψη ακτινογραφιών στην κλινική

Ε. Κατά την διαδικασία εισαγωγής στην κλινική

ΣΤ. Από τις νοσηλεύτριες του ορόφου

Ζ. Από τον τραυματιοφορέα κατά την μετακίνηση προς το χειρουργείο

Η. Απο την αναισθησιολόγο και τον θεράποντα στην αναμονή του χειρουργείου

Θ. Απο τους νοσηλευτές και συνεργάτες κατά την διάρκεια της τοποθέτησης στο χειρουργικό κρεβάτι

Ι. Πριν την τομή δέρματος ο χειρουργός διακόπτει και απευθύνει ερώτηση προς τους παρευρισκόμενους στην αίθουσα αν είναι η σωστή πλευρά και ταυτόχρονα ξαναβλέπει την ακτινογραφία στο διαφανοσκόπειο.

Κατόπιν όλων αυτών είναι πρακτικά αδύνατο να γίνει λάθος.

Χειρουργική Επέμβαση  ολικής αρθροπλαστικής του ισχίου

Πόσο διαρκεί η επέμβαση?

Σε μία απλή ολική αρθροπλαστική ισχίου η επέμβαση διαρκεί περίπου μία ώρα*. Ο χρόνος αυτός αφορά μόνο στην επέμβαση δηλαδή από την ώρα τομής του δέρματος ως την ώρα ολοκλήρωσης της συρραφής του δέρματος. Επομένως αν συμπεριληφθούν όλες οι διαδικασίες μεταφοράς, προετοιμασίας, αναισθησίας, μεταφοράς και παραμονής στην ανάνηψη και λήψη ακτινογραφίας υπολογίστε να επιστρέψετε στο δωμάτιό σας μετά από 2,5 έως 3 ώρες.

* Η διάρκεια ποικίλει ανάλογα με την βαρύτητα, τις ιδιαιτερότητες και αστάθμητους διεγχειρητικούς παράγοντες ή γεγονότα.

Τι φάρμακα χορηγούνται στο χειρουργείο πριν από την επέμβαση?

Πριν από την έναρξη της επέμβασης γίνεται ενδοφλέβια χορήγηση αντιβιοτικών. Συνήθως χρησιμοποιούμε  ενδοφλεβίως ένα γραμμάριο βανκομυκίνης και 1,5 γραμμάριο κεφαλοσπορίνης δεύτερης γενιάς.  Προκειμένου να επιτύχουμε αναίμακτη επέμβαση χρησιμοποιούμε αμέσως πριν την έναρξη της επέμβασης και τρανεξαμικό οξύ ενδοφλεβίως σε δοσολογία 15-25 mg ανά χιλιόγραμμο βάρους σώματος. Το τρανεξαμικό οξύ είναι ένα αντι-ινοδωλυτικό φάρμακο που βοηθά στην αποφυγή της διάσπασης του τοπικού αιματώματος και επομένως την αιμορραγία.

Αναισθησία (Περιοχική)

Πριν εισέλθετε στην αίθουσα του χειρουργείου θα τοποθετηθούν ενδοφλέβιοι καθετήρες και θα γίνει προνάρκωση (χορήγηση ενδοφλέβιων ηρεμιστικών) ώστε να μειωθεί τυχόν άγχος και αγωνία πριν την επέμβαση. Η επισκληρίδιος αναισθησία γίνεται στην χειρουργική αίθουσα. Ο νοσοκόμος σας βοηθά να καθίσετε στο χειρουργικό τραπέζι και να κάμψετε το σώμα προς τα εμπρός ώστε να διευκολυνθεί η είσοδος του καθετήρα στον επισκληρίδιο χώρο. Ο αναισθησιολόγος προετοιμάζει με αντισηπτικά την πλάτη σας και μετά από την δημιουργία άσηπτου πεδίου χρησιμοποιεί τοπική αναισθησία και κατόπιν εισάγει τον επισκληρίδιο καθετήρα διαδερμικά στον επισκληρίδιο χώρο μέσα στον νωτιαίο σωλήνα. Με την έγχυση αναισθητικού μέσω του καθετήρα αρχίζουν σιγά-σιγά να αναισθητοποιούνται και τα δύο πόδια σας και με την βοήθεια του νοσοκόμου ξαπλώνετε στο χειρουργικό κρεβάτι. Η διαδικασία είναι καλά ανεκτή και διαρκεί συνήθως ορισμένα λεπτά. Στην συνέχεια σας χορηγείται ενδοφλέβια φαρμακευτικό σκεύασμα ώστε να επιτευχθεί ενσυνείδητη καταστολή (μέθη) με αποτέλεσμα να κοιμάστε την περισσότερη ώρα του χειρουργείου.

Τι είναι η ενσυνείδητη καταστολή?

Η ενσυνείδητη καταστολή (conscious sedation) που στην καθομιλούμενη αποκαλείται “μέθη”, είναι μια μέθοδος επικουρικής αναισθησίας με ενδοφλέβια χορήγηση συγκεκριμένων φαρμάκων απο τον αναισθησιολόγο και παρακολούθηση κατά την διάρκεια του χειρουργείου με πλήρη αναισθησιολογικό εξοπλισμό χωρίς να γίνει διασωλήνωση και μηχανικός αερισμός διότι δεν καταστέλλονται η αναπνοή και λειτουργία της καρδιάς. Ο ασθενής πέφτει είτε σε φυσικό ύπνο είτε σε κατάσταση σημαντικής ψυχικής-διανοητικής χαλάρωσης. Δεν  καταλαβαίνει την επέμβαση, έχει ψυχική ευφορία και δεν θυμάται σχεδόν τίποτα από το χειρουργείο. Ο ασθενής δεν παρουσιάζει τα μετεγχειρητικά συμπτώματα (αδυναμία, ναυτία κ.λ.π.) που εμφανίζονται στην γενική αναισθησία. Η ενσυνείδητη καταστολή συνδυαζόμενη με περιοχική αναισθησία είναι ο πιο ασφαλής συνδυασμός και εφαρμόζεται στην πλειονότητα των αρθροπλαστικών του ισχίου και σε αυτήν οφείλεται σε μεγάλο βαθμό η ικανοποίηση των ασθενών, η δυνατότητα ταχείας κινητοποίησης και η απουσία μετεγχειρητικών συμπτωμάτων (αδυναμία, ναυτία κ.λ.π.) που παρατηρούνται στην γενική αναισθησία, επιτρέποντας την άμεση ανάνηψη, κινητοποίηση, βάδιση και έξοδο* από την κλινική σε μερικές ώρες.

*Η ημερήσια νοσηλεία εφαρμόζεται σε επιλεγμένους ασθενείς με βάση πολλαπλά κριτήρια. Τις περισσότερες φορές ο ασθενής εξέρχεται την επόμενη ημέρα.

Τοποθέτηση

Μετά την αναισθησία που θα εφαρμοστεί η ομάδα θα σας τοποθετήσει σε πλάγια θέση επί του υγιούς πλαγίου και θα σας στερεώσει σε αυτή τη θέση με ειδικά στηρίγματα που προσαρμόζονται στο ειδικό χειρουργικό τραπέζι.  Η διαδικασία της τοποθέτησης αυτής θα διαρκέσει περίπου 10 λεπτά προκειμένου να υπάρξει ασφάλεια και σταθερότητα στην τοποθέτηση ώστε να μην μετακινηθείτε κατά τη διάρκεια της επέμβασης.  Πρόνοια θα ληφθεί να μη δημιουργηθούν πιέσεις στο δέμα κατά τη διάρκεια της επέμβασης. Από την τοποθέτηση αυτή δεν θα αισθάνεστε δυσανεξία κατά την διάρκεια της επέμβασης.

Αντισηψία του χειρουργικού πεδίου

Η χειρουργική ομάδα θα προετοιμάσει το χειρουργικό πεδίο που συνήθως περιλαμβάνει όλο το κάτω άκρο προκειμένου αυτό να είναι απαλλαγμένο απο μικροοργανισμούς καθ΄ όλη την διάρκεια του χειρουργείου με τη χρήση αρχικά σαπουνιού από ιωδιούχο ποβιδόνη και στη συνέχεια  επάλειψη με διάλυμα ιωδιούχου ποβιδόνης.  Συμπληρωματική αντισηψία με χρήση  διαλύματος αλκοολούχου χλωρεξιδίνης.  Το χειρουργικό πεδίο θα απομονωθεί με αποστειρωμένα σεντόνια και στη συνέχεια με -ειδικά για τις αρθροπλαστικές- αποστειρωμένα αδιάβροχα σεντόνια μιας χρήσεως.  Το δέρμα της χειρουργικής τομής απομονώνεται με τη χρήση αυτοκόλλητης εμποτισμένης μεμβράνης με ιωδιούχο ποβιδόνη.

Επέμβαση μικρής επεμβατικότητας (PLMIS, Minimal Invasive Surgery)

Στις επεμβάσεις μικρής επεμβατικότητας όπως είναι αυτή στην οποία θα υποβληθείτε την οποία εφαρμόζουμε από πολλά χρόνια συνεχώς εξελισσόμενη συνδυάζεται η μικρότερη τομή δέρματος και  με μικρότερη δυνατή ιστική βλάβη στα βαθύτερα στρώματα της επέμβασης. Η προσπέλασή μας είναι η οπισθιοπλάγια μικρής επεμβατικότητας τροποποιημένη από εμάς για βέλτιστο αποτέλεσμα.

Επέμβαση ταχείας αποκατάστασης (Rapid Recovery)

Είναι ένα σύνολο ενεργειών που επιτρέπουν την ταχεία κινητοποίηση μετά την επέμβαση, την άμεση έξοδο από το νοσοκομείο την ίδια ή την επόμενη του χειρουργείου ημέρα και την ανώδυνη και εύκολη αποκατάσταση μετά την αρθροπλαστική του ισχίου. Αυτές περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

  1. Ειδική αναισθησία που επιτρέπει την άμεση ανάνηψη χωρίς μετεγχειρητική δυσφορία. Ο ρόλος της αναισθησίας είναι σημαντικός για την ασφάλεια του ασθενούς και την καλή εμπειρία σε όλη την διαδικασία νοσηλείας του.
  2. Επέμβαση μικρής επεμβατικότητας
  3. Χρήση αξιόπιστων επώνυμων εμφυτευμάτων και καλή χειρουργική τεχνική με δυνατότητα επίτευξης αρχικής μηχανικής σταθερότητας ώστε να μπορούν να δέχονται άμεση φόρτιση χωρίς να παρουσιάζουν μακροσκοπικές ή μικροσκοπικές κινήσεις. Η άμεση κινητοποίηση με χρήση εμφυτευμάτων που δεν εγγυώνται καλή μηχανική στήριξη είναι επισφαλής για την μακροβιότητα της επέμβασης.
  4. Αναίμακτη επέμβαση χωρίς ανάγκη μετάγγισης αίματος (μικρή επεμβατικότητα, επιμελής αιμόσταση κατά την διάρκεια της επέμβασης, χρήση Τρανεξαμικού οξέος).
  5. Διεγχειρητική χρήση τοπικά εντός των ιστών του ισχίου cocktail φαρμάκων που περιέχει τοπικό αναισθητικό μακράς δράσης, αγγειοσυσπαστικό, αντιβιοτικό και κορτικοειδές
  6. Μετεγχειρητική εξατομικευμένη παυσίπονη αγωγή.

POMΠOTIKH” αρθροπλαστική ισχίου

Κυκλοφορούν διάφοροι ρομποτικοί βραχίονες και η χρήση τους φαίνεται να επεκτείνεται. Λόγω της πίεσης προώθησης (marketing) και τον φυσιολογικό εντυπωσιασμό που προκαλεί η χρήση ρομποτικών βραχιόνων (πολλές φορές ονοματίζονται ως ρομπότ άλλες μέθοδοι όπως η πλοήγηση με χρήση ΗΥ ή διάφορα πολύ απλούστερα όργανα στόχευσης). Αφορούν περισσότερο στην αρθροπλαστική γόνατος και πολύ λιγότερο την αρθροπλαστική του ισχίου. Υπάρχουν περισσότερα μειονεκτήματα συμπεριλαμβανομένου του πολύ υψηλού κόστους και λιγότερα απτά πλεονεκτήματα της χρήσης ρομποτικών βραχιόνων στις αρθροπλαστικές του ισχίου σήμερα. Ο χειρουργός σας μπορεί να σας εξηγήσει περισσότερα.

Το χειρουργείο

Η προσπέλαση είναι μία μικρού μεγέθους οπίσθιο εξωτερική προσπέλαση περίπου 10 εκατοστών που μπορεί να επεκταθεί 1-2 εκατοστά εάν αυτό κριθεί απαραίτητο κατά τη διάρκεια της επέμβασης ώστε να υπάρχει καλύτερη πρόσβαση στο ισχίο. Στη συνέχεια η μηριαία κεφαλή αφαιρείται μετά από οστεοτομία στον αυχένα,  στο σημείο που έχει προκαθοριστεί από τον προεγχειρητικό σχεδιασμό.  Αφού αφαιρεθεί η κεφαλή αποκαλύπτεται η κοτύλη με ειδικά κατασκευασμένα για μικρή προσπέλαση προκυρτωμένα άγκιστρα. Κατόπιν με ειδικά ηλεκτρικά  ημισφαιρικά  γλύφανα παρασκευάζεται η οστική κοτύλη με αυξανόμενες διαμέτρους ανά ένα χιλιοστό προκειμένου να υποδεχθεί την κοτύλη από τιτάνιο.  Για να επιτευχθεί η αρχική σταθερότητα ο γλυφανισμός συνήθως είναι 1 έως 2 χιλιοστά  μικρότερος της διαμέτρου της μεταλλικής  κοτύλης.  Η τελευταία ενσφηνώνεται στην οστική υποδοχή με ισχυρά χτυπήματα στην σωστή θέση με την ιδανική θέση κλήσης ως προς το οριζόντιο επίπεδο και την ορθή πρόσθια απόκλιση.  Η σταθερότητα της ενσφήνωσης ελέγχεται κι αν δεν υπάρξει βεβαιότητα τοποθετούνται ένα έως δύο μία έως δύο βίδες.  Στη συνέχεια τοποθετείται το δοκιμαστικό ένθετο της κοτύλης.  με κατάλληλους χειρισμούς του κάτω άκρου γίνεται προετοιμασία του αυλού του μηριαίου προοδευτικά με αυξανόμενου μεγέθους   ράσπες. Το κατάλληλο μέγεθος του μηριαίου  στειλεού επιλέγεται στην φάση αυτή με βάση τον  προεγχειρητικό σχεδιασμό  και την αίσθηση σταθερότητας της χρησιμοποιούμενης ράσπας (εμπειρία Ορθοπαιδικού Χειρουργού).  Ακολουθεί η δοκιμαστική ανάταξη και έλεγχος της σταθερότητας της άρθρωσης του ισχίου σε διάφορες κινήσεις (εμπειρία χειρουργού).  Γίνεται συστηματική έκπλυση της άρθρωσης, καθαρισμός αυτής με φυσιολογικό ορό  και τοποθετούνται κατά σειρά το ένθετο της κοτύλης, η μηριαία πρόθεση και η επιλεγείσα κεφαλή.  Σε αυτό το σημείο γίνονται πολλαπλές δοκιμαστικές ανατάξεις προκειμένου να επιτευχθεί η σταθερότητα της άρθρωσης και ταυτόχρονα η αποκατάσταση του μήκους και η αποφυγή πρόσκρουσης κατά τις κινήσεις της τεχνητής άρθρωσης (εμπειρία χειρουργού). Στη συνέχεια γίνεται έγχυση του μείγματος  cocktail από τοπικό αναισθητικό αντιβιοτικό αγγειοσυσπαστικό και τοπικό στεροειδές  προκειμένου να επιτευχθεί η καλύτερος  μετεγχειρητικός έλεγχος του πόνου και της αιμορραγίας. Μετά την  διοστική επανακαθήλωση των στροφέων και του θυλάκου  με  μη  απορροφούμενα ισχυρά ράμματα, η άρθρωση του ισχίου εμποτίζεται τοπικά με τρία γραμμάρια τρανεξαμικού  οξέος προκειμένου να αποφευχθεί η μετεγχειρητική αιμορραγία και η ανάγκη για μετάγγιση αίματος. Τελικά γίνεται συρραφή του  εγχειρητικού τραύματος κατά στρώματα. Η συρραφή του δέρματος γίνεται με απορροφούμενο ενδοδερμικό ράμμα και ασφαλίζεται με ενισχυμένες αυτοκόλλητες ταινίες σύγκλησης (Steri-Strips). Σε άλλες περιπτώσεις μπορεί να χρησιμοποιηθούν μεταλλικά clips.

Οι προθέσεις της ολικής αρθροπλαστικής του ισχίου

 

Μηριαία πρόθεση

Η φθαρμένη μηριαία κεφαλή αφαιρείται και αντικαθίσταται από έναν επώνυμο* μεταλλικό μηριαίο στειλεό (από κράμα τιτανίου) ο οποίος στηρίζεται, μετά από κατάλληλη προετοιμασία, στο μηριαίο αυλό. Το επάνω μέρος του μηριαίου στειλεού (Stem) διαθέτει αυχένα που καταλήγει σε κωνική απόληξη στην οποία (με αντίστοιχη κωνική εσοχή) στερεώνεται-σφηνώνεται η μηριαία κεφαλή. Άλλες φορές προτιμάται ο στειλεός από κράμα Τιτανίου με ειδική επίστρωση υδροξυαπατίτη και σπανιότερα σε πολύ νέους ασθενείς σημαντικά κοντότεροι επώνυμοι* στειλεοί.

Η μηριαία κεφαλή

Η μηριαία κεφαλή είναι κατασκευασμένη είτε από κράμα χρωμίου κοβαλτίου είτε από ειδικό κεραμικό. Η κεραμική κεφαλή που τοποθετείται σε σχετικά νεότερους ασθενείς (βιολογική ηλικία) είναι σήμερα 4ης γενεάς και είναι σύμπλοκο κεραμικού με zirconia. Ο συνδυασμός επώνυμης* κεραμικής κεφαλής με σύγχρονο επώνυμο* πολυαιθυλένιο χαμηλής φθοράς στην κοτύλη θεωρείται σήμερα ο χρυσός κανόνας στις αρθροπλαστικές του ισχίου.

Η κοτύλη

Έχει επικρατήσει σήμερα η ημισφαιρική κοτύλη από κράμα Τιτανίου με πορώδη επικάλυψη. Η επώνυμη* κοτύλη αυτή είναι κατασκευασμένη από κράμα τιτανίου και τοποθετείται με ενσφήνωση στην οστική κοτύλη ώστε να επιτυγχάνεται αρχική σταθερότητα. Όταν δεν επιτευχθεί η αρχική σταθερότητα που επιδιώκεται υπάρχει η δυνατότητα να τοποθετηθούν δύο έως τρεις βίδες.

Ένθετο κοτύλης

Στο εσωτερικό τμήμα της μεταλλικής κοτύλης τοποθετείται επώνυμο* ένθετο από πολυαιθυλένιο χαμηλής τριβής ή σε πολύ νέους κεραμικό ένθετο.*Επώνυμες προθέσεις: Κατασκευάζονται από τις μεγαλύτερες εταιρείες του κόσμου στα Ορθοπαιδική υλικά με υπόβαθρο R&D (Research and Development), διαθέτουν όλα τα αυστηρά πιστοποιητικά, αναφέρονται με καλά αποτελέσματα σε πολλαπλές αξιόπιστες δημοσιεύσεις σε έγκυρα περιοδικά του εξωτερικού και διαθέτουν και έχουν δοκιμαστεί για αρκετά χρόνια

 

Εικόνα 1 Τα μεμονωμένα τμήματα που αποτελούν την ολική αρθροπλαστική του ισχίου εικόνα 2 Σύνδεση των τμημάτων μεταξύ τους εικόνα 3 προσαρμογή  με ενσφήνωση των προθέσεων  στα οστά του ισχίου.

Εικόνα: Σφηνοειδής πρόθεση μηριαίου στειλεού πού τοποθετείται χωρίς τσιμέντο

Εικόνα: Πορώδης επικάλυψη στο κεντρικό τμήμα της μηριαίας πρόθεσης που προάγει την οστεοενσωμάτωση

Εικόνα:  Ο μηριαίος στειλεός και η κοτύλη με τα εξαρτήματα τους ως λειτουργικό σύνολο

Εικόνα:  Κοτύλη από τιτάνιο με ένθετο από πλαστικό πολυαιθυλένιο

Εικόνα: Κοτύλη από τιτάνιο με ένθετο κεραμικό

Ανάνηψη

Μετά το πέρας της επέμβασης θα σας μεταφέρουμε στο τμήμα της ανάληψης προκειμένου να σας παρακολουθήσουμε για λίγο μετά την επέμβαση.  Πριν τη μεταφορά σας στο δωμάτιο θα γίνει ακτινολογικός έλεγχος προκειμένου να επιβεβαιωθεί η σωστή τοποθέτηση των προθέσεων της αρθροπλαστικής του ισχίου.

Σύντομα θα νιώσετε καλά και διαπιστωθεί η καλή σας κατάσταση (αρτηριακή πίεση, σφίξεις, κορεσμός Ο2 δίνεται οδηγία να μεταφερθείτε με φορείο στο θάλαμο σας.

 Στο θάλαμο σας μετά το χειρουργείο

Στο θάλαμο σας θα σας μεταφέρει ο ειδικός τραυματιοφορέας που με συγκεκριμένες και απόλυτα ελεγχόμενες ασφαλείς κινήσεις θα σας μεταφέρει από το φορείο στο κρεβάτι του θαλάμου σας.  Θα παρατηρήσετε ότι θα φοράτε οι ψηλές ελαστικές κάλτσες «ριζομηρίου» διαβαθμισμένης συμπίεσης για την καλύτερη κυκλοφορία του φλεβικού αίματος ως επιπλέον μηχανικό μέρος πρόληψης της εν τω βάθει φλεβικής θρόμβωσης και πνευμονικής εμβολής. Στο κρεβάτι σας θα ξαπλώσετε σε ύπτια θέση και ίσως χρησιμοποιηθεί μαξιλάρι ανάμεσα στα πόδια ώστε να βρίσκονται σε απαγωγή.  Το πάνω μέρος του κρεβατιού και επομένως και ο κορμός σας μπορεί να ανασηκωθούν μέχρι τις 30-40 μοίρες σε σχέση με το οριζόντιο επίπεδο.  Το κρεβάτι σας θα φέρει ειδικό μπράτσο από το οποίο θα μπορείτε να πιάνεστε και να βοηθηθείτε στις κινήσεις σας.  Μετά την τοποθέτηση σας στο κρεβάτι θα σας επισκεφτεί η νοσηλεύτρια οι οποία θα μετρήσει τα ζωτικά σας σημεία όπως πίεση, σφίξεις και κορεσμό Ο2 του αίματος σας με ειδικό οξύμετρο.

1η επίσκεψη χειρουργικής ομάδας

Η χειρουργική ομάδα στην οποία πάντοτε θα συμμετέχει ο θεράπων χειρουργός σας, η αναισθησιολόγος και ο εξειδικευμένος Ορθοπαιδικός Χειρουργός συνεργάτης θα σας επισκεφθεί μετά από λίγο.  Μετά από μία ταχεία κλινική εξέταση και εφόσον διαπιστωθεί ότι είστε σε καλή κατάσταση θα σας σηκώσουμε αρχικά να καθίσετε στο πλάι του κρεβατιού με τα πόδια κρεμασμένα και στη συνέχεια θα σας βοηθήσουμε να σηκωθείτε όρθιος και εφόσον νιώσετε καλά θα ξεκινήσουμε το περπάτημα.  Θυμηθείτε τον χρυσό κανόνα πρώτα το βοήθημα μετά το χειρουργημένο πόδι, βάζετε δύναμη στα χέρια και μεταφορά του άλλου ποδιού στην ίδια απόσταση με το χειρουργημένο πόδι.  Εφόσον το χειρουργείο έγινε πρωί θα ξανασηκωθεί τε με την βοήθεια πάντοτε ειδικού φυσικοθεραπευτή  του ορόφου και το απόγευμα από το προσωπικό της κλινικής. Οι εντολές συνήθως για λήψη υγρών και σίτιση δίνονται από την αναισθησιολόγο της ομάδας και επιτρέπεται ελαφρά σίτιση λίγη ώρα μετά το απόγευμα.

Το πρώτο βράδυ μετά την επέμβαση στην κλινική

Συνήθως μετά την επέμβαση οι ασθενείς αναπαύονται καλά το βράδυ,  χωρίς ιδιαίτερο πόνο,  με καλό ύπνο πού όμως διακόπτεται μόνο από τις επισκέψεις των νοσηλευτών για έλεγχο των ζωτικών σημείων, την τοποθέτηση αντιβιοτικών η παυσίπονων ενδοφλεβίως.  Οκτώ ώρες μετά την επέμβαση λαμβάνετε με υποδόρια ένεση την πρώτη δόση της προληπτικής αντιπηκτικής- αντιθρομβωτική σας αγωγής.

Το πρωί της επόμενης μέρας μετά το χειρουργείο στην κλινική

Μετά τον νυχτερινό ύπνο αισθάνεστε ξεκούραστα και επιτέλους καλύτερα.  Ο πόνος είναι πολύ λίγος κι αν τυχόν πονέσετε περισσότερο σας χορηγείται κατάλληλο παυσίπονο από τη νοσηλεύτριες με τις οδηγίες που έχουν ήδη δοθεί.  Τρώτε κανονικό πρωινό σηκώνεστε να καθίσετε στο κρεβάτι με τη βοήθεια του φυσικοθεραπευτή ή του εξειδικευμένου νοσηλευτή. Νωρίς το πρωί σας επισκέπτεται  τεχνικός από τη μονάδα βιοπαθολογίας  και λαμβάνει εξετάσεις αίματος .

2η επίσκεψη χειρουργικής ομάδας

Η χειρουργική ομάδα, στο σύνολο της, κάνει επίσκεψη την επόμενη μέρα το πρωί. Κατά την επίσκεψή αυτή γίνεται αλλαγή και επιθεώρηση του χειρουργικού τραύματος,  δίνονται Οδηγίες σε σας και τους στενούς συγγενείς σας για το πώς θα γίνονται οι αλλαγές και πώς θα τοποθετείται  ο αυτοκόλλητος αποστειρωμένος επίδεσμος τον οποίον  θα προμηθευτείτε προκειμένου να χρησιμοποιήσετε τις επόμενες μέρες στο σπίτι από το φαρμακείο.  Επιτηρείται η δυνατότητα βάδισης,  δίνονται οδηγίες με λεπτομέρειες ως προς την κινητοποίηση σας από και προς το κρεβάτι,  πώς μπορείτε να κινείστε πάνω στο κρεβάτι τις επόμενες ημέρες,  πώς μπορεί να γυρίσετε στο άλλο πλάι ένα μαξιλάρι ανάμεσα στα πόδια.  Τελικά σας οδηγούμε στις σκάλες της κλινικής όπου μαζί μας ανεβαίνετε και κατεβαίνετε μερικά σκαλιά μετά από τις  αναλυτικές μας οδηγίες.  Αφού ελεγχθούν οι εξετάσεις αίματος και συμπληρωθεί το εξιτήριο σας  παραδίδονται αναλυτικές έντυπες οδηγίες που περιλαμβάνουν το είδος την δοσολογία της αντιπηκτικής αγωγής που θα λάβετε το επόμενο διάστημα περίπου δηλαδή ένα μήνα. Τα διάφορα παυσίπονα σας χορηγούνται από την αναισθησιολόγο της ομάδας και ενημερώνεστε για την ημερομηνία που θα   αφαιρεθούν τα ράμματα, τι επιτρέπεται να κάνετε στο σπίτι και άλλα.  θα σας απαντήσουμε αναλυτικά σε ότι απορίες έχετε και μετά είστε έτοιμοι να αποχωρήσετε από την κλινική για το σπίτι σας.

Πώς θα μεταφερθώ από την κλινική στο σπίτι μου

Συνήθως η μεταφορά γίνεται με δικό σας μέσον δηλαδή με ΙΧ αυτοκίνητο ή αν δεν υπάρχει με ένα ταξί.  Κάθεστε στην θέση του συνοδηγού έχοντας ένα μαξιλάρι ώστε να ψηλώσει η θέση σας και κάθεστε με ελαφρά κλίση της πλάτης προς τα πίσω.  Τα πόδια είναι σε ελαφριά απαγωγή και δε σταυρώνονται κατά τη διάρκεια της εισόδου η εξόδου από το αυτοκίνητο.

Αποκατάσταση-πόνος

Η αποκατάσταση μετά την ολική αρθροπλαστική του ισχίου είναι συνήθως αρκετά εύκολη εφόσον ακολουθήσετε κατά γράμμα τις οδηγίες του Ιατρού σας.  Ο πόνος είναι τις περισσότερες φορές πολύ καλά ανεκτός και μπορεί να κινητοποιήστε  στην αρχή βαδίζοντας με τη χρήση βακτηριών  η περιπατητήρα.

Περιποίηση του χειρουργικού τραύματος

Τις περισσότερες φορές το χειρουργικό τραύμα κλείνει κατά τη διάρκεια της επέμβασης με ενδοδερμική συρραφή και δεν χρειάζεται να γίνει η αφαίρεση ραμμάτων. Οι προστατευτικές αυτοκόλλητες προστατευτικές ταινίες αφαιρούνται από εσάς μετά τις 10-14 ημέρες. Στις περιπτώσεις συρραφής του δέρματος με μεταλλικά clips ή ράμματα πρέπει αυτά να αφαιρεθούν μετά την 17η ημέρα. Μέχρι τότε πρέπει να αποφεύγετε να βρέχετε το τραύμα και  πρέπει να το προστατεύετε  με την τοποθέτηση αυτοκόλλητων  αποστειρωμένων γαζών.  Οι γάζες αυτές είναι περίπου μήκους 20 με 25 cm αγοράζονται από το φαρμακείο σε κουτιά των 10 τεμαχίων. Είναι δύο τύπων, ο ένας τύπος αυτοκόλλητης γάζας είναι υφασμάτινος  και τοποθετείται τις περισσότερες ώρες της ημέρας η νύχτας,  και ο άλλος  έχει πλαστική επικάλυψη ούτως ώστε να προστατεύει από την είσοδο νερού στο τραύμα κατά τη διάρκεια του ντους.  Επομένως χρησιμοποιούμε την αδιάβροχη γάζα μόνο κατά τη διάρκεια του ντους, μετά το πέρας του οποίου την αφαιρούμε, στεγνώνουμε το τραύμα με μία αποστειρωμένη απλή γάζα και τοποθετούμε την καθημερινή μας υφασμάτινη αυτοκόλλητη γάζα.  Οι αλλαγές του τραύματος μπορεί να γίνουν κάθε δύο ή τρεις ημέρες εκτός εάν το χειρουργικό τραύμα εμποτιστεί με υγρά και υπάρχει ανάγκη για αλλαγή νωρίτερα.

Πότε θα βαδίσω μετά το χειρουργείο?

 

Άμεσα μετά την επέμβαση με την βοήθεια της ομάδας και του φυσικοθεραπευτή. Η βάδιση υποστηρίζεται με Π ή 2 βακτηρίες για 3 εβδομάδες και μετά ανάλογα με την σύστασή μας για κανένα βοήθημα.

 

Πότε μπορώ να κάνω ντους?

 

Με την χρήση αδιάβροχων επιθεμάτων από την επόμενη του χειρουργείου. Μην ξεχάσετε να τα αλλάξετε με τα καθημερινά επιθέματα μετά το ντους. Δεν επιτρέπεται να κάνετε μπάνιο βυθίζοντας την τομή μέσα σε νερό για 3-4 εβδομάδες.

Πόσο μεγάλη θα είναι η ουλή, θα φαίνεται?

Συνήθως 10-12 εκατοστά, αλλά και μεγαλύτερη ανάλογα με την σωματοδομή και την βλάβη του ισχίου σας (μεγαλύτερη σε δυσπλασικό ισχίο). Γενικά τείνει να εξαφανισθεί αποχρωματιζόμενη με τον καιρό. Η ποιότητα της ουλής εξαρτάται κυρίως από την «ιδιοσυγκρασία» του δέρματός σας. Διάφορες αλοιφές μπορεί να βελτιώνουν την εμφάνιση. Γενικά λόγω του μεγέθους και της θέσης η ουλή συνήθως δεν φαίνεται.

Σχεδιασμός κοινωνικών εκδηλώσεων

 Αν και θα είναι δυνατόν να περπατήσετε μετά την επέμβαση με τη χρήση βακτηριών η περιπατητήρα  τύπου Π, θα χρειαστείτε βοήθεια στο μαγείρεμα, για τα ψώνια, το μπάνιο και πλύσιμο ρούχων. Εάν ζείτε μόνοι ή μόνος ζητήστε από κάποιον γνωστό ή συγγενή να σας φροντίσει για το πρώτο διάστημα μετά την επέμβαση.  Η βοήθεια που θα χρειαστείτε θα είναι μικρή αλλά αναγκαία για τις δύο τουλάχιστον πρώτες εβδομάδες μετεγχειρητικά. Γενικά μετά τον μήνα μπορείτε να επανέρχεστε προοδευτικά στην κοινωνική σας ζωή και μετά το 3-μηνο να κάνετε ακόμα και ταξίδια αναψυχής.

Πότε θα με δείτε την επόμενη φορά

Η πρώτη μετεγχειρητική επίσκεψη γίνεται για την αφαίρεση των ραμμάτων και την επισκόπηση του τραύματος, την πρόοδο της αποκατάστασης της μυϊκής ισχύος και της δυνατότητας βάδισης. Εάν έχετε ενδοδερμική συρραφή σας βλέπουμε την 3η-4η βδομάδα.

Σας εξετάζουμε αφού πρώτα κάνετε ακτινογραφίες λεκάνης ισχίων. Στην κλινική εξέταση (στα απλά ισχία) αναμένουμε να έχετε  ανακτήσει την δραστηριότητά σας σε πολύ μεγάλο βαθμό, θα σας βάλουμε να πατήσετε χωρίς τη χρήση  βοηθημάτων,  θέλουμε να έχετε κάμψη του ισχίου τουλάχιστον 90 μοίρες και πλήρη απαγωγή  και κυρίως να έχετε ανακτήσει το μεγαλύτερο μέρος της μυϊκής ισχύος του μέσου γλουτιαίου μυός.  Ελέγχεται επίσης η κλίση της λεκάνης, η ισοσκελία και επιλύονται διάφορες ερωτήσεις που ίσως έχετε κατά τη διάρκεια της αποθεραπείας.

Μακροχρόνιο πρόγραμμα μετεγχειρητικής παρακολούθησης

Συστήνεται να σας δούμε στους  τρεις ή έξι μήνες αναλόγως, μετά στο έτος και ακολούθως στο 3ο έτος το 5ο έτος το  10 έτος  και ακολούθως ανά δύο έως 5 χρόνια.  Σε όλες της επανεξετάσεις αυτές φέρεται τις ακτινογραφίες που ζητήθηκαν στην εξέταση του μηνός.

Διατροφή

Μπορεί να παρατηρηθεί μικρή απώλεια της όρεξης για μερικές εβδομάδες μετά την επέμβαση.  Ακολουθήστε εξισορροπημένη δίαιτα,  με τροφές πλούσιες σε ζωικό-αιμικό σίδηρο ώστε να βοηθήσει στην επούλωση του χειρουργικού τραύματος και την ανάκτηση της μυϊκής σας δύναμης.  Μην ξεχνάτε ποτέ ότι πρέπει να πίνετε τουλάχιστον 8 ή και περισσότερα ποτήρια νερό την ημέρα. 

Δραστηριότητα και άσκηση

Η άσκηση είναι μία σημαντική παράμετρος της αποκατάστασης στο σπίτι ειδικότερα τις πρώτες μερικές εβδομάδες μετά την επέμβαση.  Αναμένεται τρεις με έξι εβδομάδες μετά την επέμβαση να έχετε ανακτήσει τις περισσότερες από τις φυσιολογικές σας ελαφριές βέβαια λειτουργίες. Είναι φυσιολογικό Και συμβαίνει αρκετές φορές να παρατηρήσετε ελαφρά ενοχλήματα κατά τη διάρκεια της νύχτας μερικές εβδομάδες μετά την επέμβαση.

Τι πρέπει να περιλαμβάνει η κινητοποίηση μας στο σπίτι

  • Ένα πρόγραμμα βάδισης που σιγά-σιγά αυξάνεται με την πάροδο των ημερών πρώτα μέσα στο σπίτι και αργότερα όταν είστε καλύτερα ακόμη και έξω από το σπίτι. Ακούστε το σώμα σας και ακολουθήστε αυτό που σας λέει.
  • Μέσα στο σπίτι μπορείτε να κάθεστε, να στέκεστε όρθια/ος να πηγαίνετε στην κουζίνα. Μπορείτε να φτιάξετε έναν καφέ και να πάτε στην τουαλέτα και βέβαια να ανεβαίνετε ορισμένα σκαλοπάτια σιγά-σιγά όπως σας δείξαμε στην κλινική.
  • Στην κλινική σας δείξαμε επίσης ορισμένες ασκήσεις που πρέπει μόνος σας να κάνετε το πρώτο διάστημα ώστε να αυξηθεί η κινητικότητα του ισχίου σας και κυρίως η μυϊκή του δύναμη.  Σας δείξαμε ισομετρικές και ισοτονικές ασκήσεις τετρακέφαλου και ασκήσεις μέσου γλουτιαίου.  Τις ασκήσεις μέσου γλουτιαίου τις κάνουμε στο κρεβάτι γυρίζοντας στο πλάι που δεν έχει χειρουργηθεί. Μπορεί στην αρχή να χρειαστεί βοήθεια από κάποιον συγγενή θα προσπαθήσουμε να σηκώσουμε το πόδι μας προς  τα επάνω στο πλάι .  Εάν δεν μπορείτε να κάνετε αυτές τις ασκήσεις μόνοι σας ή δεν έχετε κάποια βοήθεια μπορείτε να ζητήσετε βοήθεια από κάποιον φυσικοθεραπευτή.  Ο τελευταίος πρέπει πάντα να επικοινωνεί με τον θεράποντα Ορθοπαιδικό και να πάρει τις κατάλληλες οδηγίες.

 

Επιπλοκές στις επεμβάσεις Αρθροπλαστικών ισχίου

Γενικά οι επιπλοκές μετά από ολική αρθροπλαστική του ισχίου είναι πολύ σπάνιες, σχεδόν ανύπαρκτες.  Σοβαρές επιπλοκές όπως είναι η λοίμωξη της άρθρωσης παρατηρείται  στην βιβλιογραφία σε  ποσοστά κάτω  του 1 έως 2% των ασθενών. Μείζονες ιατρικές επιπλοκές όπως έμφραγμα του μυοκαρδίου ή εγκεφαλικό επεισόδιο παρουσιάζεται σε ακόμα  λιγότερο ποσοστό. Πάντως εάν υπάρχουν σοβαρές  υποκείμενες χρόνιες νόσοι  η πιθανότητα επιπλοκών αυξάνεται.  Οι επιπλοκές αυτές μπορεί να επιβραδύνουν η να αποτρέψουν την πλήρη αποκατάσταση.

Μετεγχειρητική λοίμωξη της Αρθροπλαστικής του ισχίου

Εμφανίζεται ως επιφανειακή λοίμωξη του τραύματος η εν τω βάθει περιπροθετική λοίμωξη η οποία βρίσκεται σε επικοινωνία με τις προθέσεις.  Η λοίμωξη αυτή μπορεί να είναι οξεία δηλαδή αμέσως μετά την επέμβαση κατά τη διάρκεια της νοσηλείας τι μπορεί να συμβεί και μετά από ένα διάστημα στο σπίτι σας.   Μπορεί ακόμα να συμβεί και αρκετά χρόνια αργότερα. Ένας μικρός ερεθισμός στο χειρουργικό τραύμα η μία επιφανειακή λοίμωξη αντιμετωπίζονται γενικά με τη χρήση αντιβίωσης ή και με τοπικό χειρουργικό καθαρισμό. Η εν τω βάθει λοίμωξη μπορεί να απαιτήσει,  και τις περισσότερες φορές αυτό συμβαίνει, νέα χειρουργική επέμβαση με αφαίρεση της πρόθεσης χειρουργικό καθαρισμό, τοποθέτηση πρόχειρης πρόθεσης από ακρυλικό τσιμέντο με πρόσμιξη υψηλών ποσοτήτων κατάλληλου αντιβιοτικού (antibiotic cement spacer), λήψη ενδοφλέβιας αντιβίωσης για 3-6 εβδομάδες και επανατοποθέτηση της οριστικής πρόθεσης αργότερα (2-6 μήνες μετά) ανάλογα με το είδος του μικροοργανισμού και την ανταπόκριση στην αγωγή. Σπανιότερα με αυστηρές προϋποθέσεις μπορεί να γίνει χειρουργικός καθαρισμός, αφαίρεση της παλαιάς πρόθεσης και αντικατάστασής της στο ίδιο χειρουργείο (αναθεώρηση 1 σταδίου). Μπορεί τέλος μια απομακρυσμένη λοίμωξη να μεταφερθεί αιματογενώς στο σημείο της αρθροπλαστικής και να προκαλέσει εν τω βάθει λοίμωξη.

Πιθανά ευρήματα λοίμωξης

Ενημέρωσε αμέσως τον θεράποντα χειρουργό σου έναν εμφανίσεις οποιαδήποτε από τα επόμενα σημεία που μπορεί να είναι ενδεικτικά λοίμωξης της αρθροπλαστικής

Πυρετός που επιμένει

Ρίγος

Αυξημένη ερυθρότητα  και οίδημα, ή σκληρότητα στην περιοχή της επέμβασης

Εκροή από την περιοχή της επέμβασης που επιμένει

Πόνος  στην περιοχή του ισχίου κατά τη διάρκεια της κίνησης ή και κατά την ανάπαυση

 

Πώς θα προλάβω τη δημιουργία λοίμωξης της αρθροπλαστικής

Εκτός από την περίπτωση η λοίμωξη έχει συμβεί από είσοδο μικροβιακού παράγοντα την ώρα της επέμβασης η οποία μπορεί να εκδηλωθεί άμεσα μετά την επέμβαση (οξεία λοίμωξη) ή αργότερα με την πάροδο του χρόνου (χρόνια λοίμωξη) είναι πλέον γνωστό ότι μικρόβια τα οποία εισέρχονται στην κυκλοφορία του αίματος κατά τη διάρκεια οδοντιατρικών επεμβάσεων, λοιμώξεων του ουροποιητικού ουρολοιμώξεων, λοιμώξεις του δέρματος (ερυσίπελας) μπορεί να προκαλέσουν αιματογενή λοίμωξη της αρθροπλαστικής. Για το λόγο αυτό μετά την επέμβαση οι ασθενείς πρέπει να λαμβάνουν αντιβιοτική αγωγή πριν και μετά οδοντιατρικές επεμβάσεις συμπεριλαμβανομένων του καθαρισμού ή πριν οποιασδήποτε επέμβασης η οποία μπορεί να επιτρέψει δυνητικά μικρόβια να εισέλθουν στην αιματική κυκλοφορία. Ανοσοκατεσταλμένοι ασθενείς έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να εμφανίσουν αυτή την επιπλοκή.

 

Θρόμβωση

Θρόμβωση των φλεβών των κάτω άκρων, ή κεντρικότερα στο ύψος της λεκάνης, είναι μία επιπλοκή στην ολική αρθροπλαστική του ισχίου. Οι θρόμβοι στο εν τω βάθει φλεβικό σύστημα μπορεί να είναι απειλητικοί για τη ζωή γιατί μπορεί να ξεκολλήσουν από τη φλέβα και με την κυκλοφορία του αίματος να μεταφερθούν στις μεγάλες φλέβες των πνευμόνων και να προκαλέσουν πνευμονική εμβολή.  Είναι επομένως πολύ σημαντικό να ακολουθηθεί επακριβώς η σύσταση του Ορθοπαιδικού χειρουργού σας για πρόληψη αυτής της επιπλοκής  με τη χρήση των διαβαθμισμένης συμπίεσης ελαστικών καλτσών, λήψη ειδικής  φαρμακευτικής αγωγής  πού γίνεται  είτε με υποδόρια  ένεση ή λήψη νεότερων από του στόματος ειδικών αντιθρομβωτικών. Ο συνδυασμός των καλτσών διαβαθμισμένης συμπίεσης, η ταχεία κινητοποίηση και η λήψη αντιθρομβωτικής αγωγής  μειώνει  κατά πολύ την πιθανότητα αυτής της επιπλοκής.

Πώς θα αντιληφθώ ότι έχω πάθει θρόμβωση

Εάν παρουσιαστεί πόνος στη γαστροκνημία του ποδιού που χειρουργήθηκε

Εάν παρουσιαστεί σκλήρυνση της γαστροκνημίας ή κεντρικότερα

Εάν παρουσιαστεί ευερεθιστότητα και κοκκίνισμα στη γαστροκνημία ή κεντρικότερα

Εάν παρουσιαστεί οίδημα που ξεκινάει από ψηλά στο μηρό και καταλήγει μέχρι το πόδι

 

Πώς θα αντιληφθώ ότι έπαθα πνευμονική εμβολή

Σημάδια πνευμονικής εμβολής είναι η ξαφνική δυσκολία στην αναπνοή, πόνος στο στήθος ή και εντοπισμένος πόνος στο στήθος την ώρα που βήχετε. Η κατάσταση αυτή είναι πολύ σοβαρή και πρέπει να ενημερώσετε τον θεράποντα ιατρό σας και ταυτόχρονα να καλέσετε αμέσως το ΕΚΑΒ για να μεταφερθείτε σε εφημερεύων νοσοκομείο.

Ανισοσκελία

Μερικές φορές μετά από μία ολική αρθροπλαστική του ισχίου το ένα πόδι, συνήθως το χειρουργημένο, μπορεί να είναι μακρύτερο ή σπανιότερα βραχύτερο σε σχέση με το  μη χειρουργημένο.  Γίνεται κάθε προσπάθεια ώστε τα πόδια να είναι απολύτως ισοσκελισμένα και για αυτό το λόγο γίνεται  αναλυτικός προεγχειρητικός σχεδιασμός  κατά των οποίο  μετρούνται ακριβώς οι προθέσεις που θα τοποθετηθούν κατά τη διάρκεια της επέμβασης και εκτιμάται η πιθανή επιμήκυνση ή βράχυνση. Διεγχειρητικά επίσης ελέγχεται με πολλούς τρόπους η ισοσκελία και λαμβάνονται μέτρα ώστε να πόδια να είναι ίσια. Αμέσως μετά την επέμβαση και για μερικές μέρες ο ασθενής μπορεί να αισθάνεται ότι το πόδι του είναι μακρύτερο ενώ στην πραγματικότητα αυτό να μη συμβαίνει δηλαδή παρατηρείται μία ψευδής αίσθηση η οποία οφείλεται στην κλίση της λεκάνης.  Αυτό παρατηρείται πιο συχνά σε δυσπλασικά ή εξαρθρηματικά ισχία στα οποία το πόδι επιμηκύνεται  θέτοντας σε τάση τον μέσο γλουτιαίο μυ ο οποίος στη συνέχεια  προκαλεί την κλίση της λεκάνης τραβώντας την προς τα κάτω στην την πλευρά του χειρουργημένου.  Με την πάροδο του  του χρόνου αυτή η φαινομενική ανισοσκελία εξαλείφεται διότι προοδευτικά ο μυς χαλαρώνει και επομένως δεν παρασύρει τη λεκάνη σε κλήση.  Σε εξαιρετικά ελάχιστες περιπτώσεις ο χειρουργός διεγχειρητικά μπορεί να κρίνει απαραίτητο να επιμηκύνει το χειρουργημένο πόδι κατά μερικά χιλιοστά προκειμένου να επιτύχει την απαιτούμενη σταθερότητα της αρθροπλαστικής  και να αποφύγει την πιθανότητα μετεγχειρητικού εξαρθρήματος.  Η επιμήκυνση αυτή όντως μερικά μόνο χιλιοστά δεν γίνεται αντιληπτή από τον ασθενή. Αν όμως τύχει και είναι περισσότερο από 7 χιλιοστά μπορεί να χρειαστεί να τοποθετηθεί μία μικρή ανύψωση στο μη χειρουργημένο άκρο προκειμένου να επιτευχθεί ισοσκελία. Σε αμφοτερόπλευρα προς χειρουργείο ισχία η ισοσκελία επιτυγχάνεται μετά το χειρουργείο και του 2ου ισχίου. Η ομάδα μας κάνει όλες τις ενέργειες για να αποφευχθεί ανισοσκελία.

Μετεγχειρητικό εξάρθρημα της αρθροπλαστικής

Η κεφαλή της μηριαίας πρόθεσης εξαρθρώνεται από την υποδοχή της κοτύλης.  Η πιθανότητα του εξαρθρήματος είναι μεγαλύτερη  τις πρώτες βδομάδες μετά την επέμβαση στο διάστημα κατά το οποίο επουλώνονται τα μαλακά μόρια. Η πιθανότητα εξαρθρήματος της αρθροπλαστικής είναι σπάνια επιπλοκή  πού κυμαίνεται μεταξύ μισό με 1,5 %.  Εάν αυτό συμβεί πρέπει να ειδοποιηθεί ο θεράπων χειρουργός σας και να προβεί σε κλειστή ανάταξη του εξαρθρήματος δηλαδή με έλξη του ποδιού και κατάλληλες κινήσεις ώστε να ξαναβάλει την  κεφαλή του μηριαίου μέσα στην κοτύλη. Αυτό μπορεί να γίνει χωρίς αναισθησία ή να χρειαστεί μία ελαφρά αναισθησία ώστε να χαλαρώσουν οι μύες.  Μετά την ανάταξη, αφού πάρετε ορισμένες οδηγίες κινητοποίησης και προφυλάξεων για ένα διάστημα αναχωρείτε για το σπίτι και τις περισσότερες φορές το εξάρθρημα δεν ξανά συμβαίνει.  Πολύ σπάνια έχουν αναφερθεί περιπτώσεις όπου υποτροπιάζει το εξάρτημα της αρθροπλαστικής και τότε ο γιατρός σας μπορεί να σας συστήσει να υποβληθείτε σε μία νέα επέμβαση.

Φθορά και χαλάρωση των υλικών της αρθροπλαστικής

Μετά από πολλά χρόνια μπορεί να φθαρεί το πολυαιθυλένιο (πλαστικό) της πρόθεσης. Ιδιαίτερα παλαιότερες προθέσεις έφεραν ένθετα πολυαιθυλενίου που φθείρονταν μετά την δεκαετία. Η φθορά του πλαστικού της  κοτύλης είναι ανώδυνη και μπορεί να προχωρήσει σε πολύ μεγάλο βαθμό χωρίς ο ασθενής να το αντιληφθεί.  Για αυτό το λόγο απαιτείται ο ασθενής που υποβάλλεται σε αρθροπλαστική να παρακολουθείται σε διαστήματα δεν υπερβαίνουν τα 3 με 5 χρόνια. Τα σωματίδια που παράγονται από τη φθορά του (πολυαιθυλενίου) πλαστικού  εκλαμβάνονται σαν ξένα σώματα από το πέριξ οστό της άρθρωσης του ισχίου  με αποτέλεσμα να δημιουργείται βιολογική αντίδραση που οδηγεί σε  οστεόλυση.  Σπανιότερα μπορεί να χαλαρώσουν οι  προθέσεις της αρθροπλαστικής,  και να απαιτηθεί νέα επέμβαση αντικατάστασης των προθέσεων η οποία λέγεται αναθεώρηση της αρθροπλαστικής του ισχίου.

Άλλες επιπλοκές

Ακόμα σπανιότερα μπορεί να παρατηρηθούν κακώσεις των νεύρων ή των αγγείων που βρίσκονται γύρω από την άρθρωση του ισχίου,  κάταγμα διεγχειρητικά η μετεγχειρητικά των οστών της άρθρωσης του ισχίου και σπανιότερα δυσκαμψία λόγω δημιουργίας έκτοπης οστεοποίησης.  Αναφέρεται όμως ότι ορισμένοι ασθενείς μπορεί να εξακολουθούν να  έχουν κάποιο πόνο και μετά την ολική αρθροπλαστική του ισχίου αλλά αυτό είναι σπάνιο και φεύγει με την πάροδο του χρόνου.

Κατάγματα και πώς να το αποφύγουμε

Η πτώση τις πρώτες εβδομάδες μετά το χειρουργείο μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα στο νέο σας ισχίο και να οδηγήσει σε νέα επέμβαση.  Προσοχή στο ανεβοκατέβασμα της σκάλας  χρησιμοποιώντας την κουπαστή και κάποιος να σας κρατάει από το απέναντι χέρι.  Θυμηθείτε ότι η μυϊκή σας δύναμη τον πρώτο καιρό δεν είναι τόσο επαρκής και επομένως μπορεί να χάσετε την ισορροπία σας και να πέσετε από τις σκάλες. Πρέπει να απομακρυνθούν το πρώτο διάστημα κάθε είδους εμπόδια όπως χαλιά, τραπεζάκια κ.α. στην πορεία σας προς την κουζίνα ή την τουαλέτα.

Άλλες προφυλάξεις

Προκειμένου να επιτύχουμε και να εξασφαλίσουμε τη σωστή αποκατάσταση και να αποφύγουμε το εξάρθρημα της πρόθεσης μπορεί να σας δοθεί οδηγία να λάβετε ειδικές προφυλάξεις την ώρα που κάθεστε σκύβετε ή κοιμάστε συνήθως τις πρώτες έξι εβδομάδες μετά την επέμβαση.  Οι προφυλάξεις αυτές μπορεί να είναι διαφορετικές από ασθενή σε ασθενή.

 Αεροδρόμια

Η ολική αρθροπλαστική του ισχίου αποτελείται από μέταλλο συνήθως όπως είπαμε  κράμα τιτανίου και επομένως μπορεί να ενεργοποιήσει τα μηχανήματα ελέγχου μετάλλων στα αεροδρόμια.  Για αυτό το λόγο μετά την επέμβαση σας εφοδιάζουμε με ειδική κάρτα η οποία ενημερώνει ότι έχετε υποβληθεί σε αρθροπλαστική του ισχίου. Στην κάρτα αυτή αναγράφεται ο τύπος της πρόθεσης, τα μεγέθη και οι αριθμοί LOT και REF για πλήρη ιχνηλάτηση στο μέλλον.

Μαγνητική τομογραφία και αρθροπλαστική του ισχίου

Το κράμα τιτανίου που χρησιμοποιείται ακόμα όμως και τα κράματα χρωμίου κοβαλτίου είναι  απομαγνητισμένα  κατά την παραγωγή τους επομένως είναι συμβατά με τους μαγνητικούς τομογράφους. Στην κάρτα σας αναγράφεται η δυνατότητα για μαγνητική τομογραφία.

Τι μπορώ να κάνω για να προστατεύσω την αρθροπλαστική μου

Υπάρχουν αρκετά πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να προστατέψετε την αρθροπλαστική και να επεκτείνετε το χρόνο επιβίωσης της

 Συμμετάσχετε σε συχνή ελαφρά άσκηση ώστε να επιτύχετε μυϊκή ενδυνάμωση και να αποφύγετε την οστεοπόρωση.

Λάβετε προφυλάξεις να αποφύγετε πτώσεις και τραυματισμούς.  Μία σοβαρή πτώση μπορεί να οδηγήσει σε κάταγμα του οστού (περιπροθετικό κάταγμα) στο οποίο είναι στερεωμένη η πρόθεση και έτσι να απαιτηθεί νέα επέμβαση.

Ενημερώστε τον οδοντίατρο ότι έχετε υποβληθεί σε ολική αρθροπλαστική ώστε να σας χορηγήσει προφυλακτική αντιβίωση πριν και μετά από οδοντιατρικές επεμβάσεις.

Ακολουθείστε το πρόγραμμα εξετάσεων που σας συστήνουμε ούτως ώστε να παρακολουθούμε την πορεία της αρθροπλαστικής και να αποφύγουμε σοβαρές βλάβες που θα μπορούσαν να προληφθούν ή να αντιμετωπιστούν με πολύ μικρά χειρουργεία παραδείγματος χάρη σε μία φθορά του πλαστικού της κοτύλης να αλλαχθεί μόνο το πλαστικό πριν οδηγηθούμε σε χαλάρωση της πρόθεσης και ανάγκη για αφαίρεση όλων των προθέσεων και ολική αναθεώρηση της αρθροπλαστικής του ισχίου.

Αποποίηση Ευθύνης

Οι μέθοδοι που περιγράφονται ακολουθούνται γενικά από την ομάδα μας. Σε κάθε ασθενή μπορεί να κριθούν αναγκαίες αλλαγές και το αποτέλεσμα να είναι διαφορετικό από αυτό που κατά κανόνα συμβαίνει. Οι πληροφορίες που αναφέρθηκαν εξατομικεύονται και δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν για αυτοδιάγνωση ή θεραπεία. Ο Ορθοπαιδικός αρθροπλαστικών Ισχίου που θα επιλέξετε θα σας αναλύσει περισσότερα αν έχετε απορίες. Παρόλο που η αρθροπλαστική ισχίου είναι μια εξαιρετικά επιτυχημένη επέμβαση και η ομάδα μας διαθέτει εμπειρία 3 δεκαετιών στην επέμβαση αυτή (χιλιάδες επεμβάσεις ), κανείς Ιατρός -πουθενά στον κόσμο- (εφόσον είναι ειλικρινής) δεν μπορεί να εγγυηθεί 100% για το αποτέλεσμα. Επίσης κάθε ασθενής είναι διαφορετική περίπτωση και επομένως αντιμετωπίζεται με διαφορετικό τρόπο, η αποκατάσταση μπορεί να διαφέρει χρονικά και ποιοτικά. Η επιτυχία της επέμβασης εξαρτάται και από τον ασθενή (λήψη προληπτικών μέτρων, εφαρμογή εξατομικευμένων συστάσεων). Η χρονική επιβίωση της αρθροπλαστικής συνάγεται από δημοσιευμένες βάσεις δεδομένων και μπορεί να διαφέρουν από ασθενή σε ασθενή. Γενικά οι παραπάνω πληροφορίες δεν συνιστούν γραπτή υπόσχεση και βάση για άσκηση αστικών διεκδικήσεων. Ο Ιατρός δεσμεύεται να ακολουθήσει την Ιατρική δεοντολογία, να κάνει ότι είναι ανθρωπίνως δυνατόν και να χρησιμοποιήσει την μεγάλη πείρα του για να αποφύγει δυνητικές επιπλοκές (διεγχειρητικές και μετεγχειρητικές).

error: απαγορεύεται η χρήση ή η αναδημοσίευση